Home / Situaties
Herken je situatieVeranda, tuinhuis, carport, terras, verharding of opsplitsing: wat is jouw situatie?
Twijfel je of een veranda, tuinhuis, carport, terras, verharding of een opgesplitste woning op je eigendom vergund is? Hieronder vind je per situatie een direct antwoord, wat er vaak misloopt, wat je zelf al kan nakijken, en wat een architect dan voor je uitzoekt.
Veranda of aanbouw
Zelf geplaatst, of al zo gekocht: wanneer moest daar iets voor vergund worden?
Naar deze situatieTuinhuis, garage of ander bijgebouw
Eén bijgebouw lijkt onschuldig, de optelsom van meerdere op hetzelfde perceel vaak niet.
Naar deze situatieCarport of overkapping
Open en licht van constructie, maar daarom niet automatisch vrijgesteld van vergunning.
Naar deze situatieTerras, ook een verhoogd terras
Gelijkvloers of verhoogd: het type terras bepaalt mee wat er nodig was.
Naar deze situatieVerharding, oprit of terrasaanleg
Geen gebouw, maar een verharde oprit of een groot terras kan wel vergunningsplichtig zijn.
Naar deze situatieEen opgesplitste woning
Een pand dat als meerdere wooneenheden functioneert, heeft daar een eigen vergunning voor nodig.
Naar deze situatieVeranda of aanbouw
Een veranda of aanbouw die je zelf liet plaatsen, of die er al stond toen je het pand kocht, is niet automatisch in orde. Of ze mag blijven staan, hangt af van wanneer ze gebouwd is en of daar toen een vergunning of melding voor nodig was en ook kwam. Zonder dat na te gaan, weet je het niet.
Waarom dit vaak misloopt
Een veranda komt vaak jaren na de bouw van de woning erbij, soms geplaatst door een vorige eigenaar. De regels over wanneer een veranda vergunningsplichtig is, zijn de voorbije jaren meermaals aangepast. Wie enkel afgaat op wat een aannemer destijds zei of op wat gebruikelijk leek, mist vaak een stap in het dossier.
Wat je zelf kan nakijken
- Staat de veranda al op het grondplan of de bouwvergunning van de woning?
- Vind je een aparte omgevingsvergunning, melding of bouwaanvraag voor de veranda terug?
- Weet je nog ongeveer in welk jaar ze geplaatst is?
- Nam de gemeente ooit contact op over de veranda?
Wat een architect dan doet
Blijft het na deze eerste blik onduidelijk, dan doorzoekt een architect het vergunningenregister van de gemeente en vergelijkt hij dat met de bestaande toestand. Doe eerst de zelfcheck: die geeft op basis van je eigen antwoorden al een eerste inschatting van je situatie.
Tuinhuis, garage of ander bijgebouw
Een tuinhuis, garage of ander vrijstaand bijgebouw mag niet zomaar overal en in elke omvang neergezet worden. Er bestaan vrijstellingsregels die bepalen wanneer geen vergunning nodig is, maar die regels hangen af van je concrete situatie en zijn de voorbije periode nog aangepast. Zonder dat na te gaan, weet je niet of jouw bijgebouw eronder valt.
Waarom dit vaak misloopt
Bijgebouwen worden vaak in fases uitgebreid: eerst een klein tuinhuis, later een grotere garage of een extra berging ernaast. Elke uitbreiding telt apart mee, en het is vaak de optelsom van alle bijgebouwen samen op een perceel die een dossier alsnog vergunningsplichtig maakt, ook als elk onderdeel op zich klein leek.
Wat je zelf kan nakijken
- Hoeveel bijgebouwen staan er in totaal op je perceel, en sinds wanneer?
- Is er voor een van die bijgebouwen ooit een vergunning aangevraagd of gemeld?
- Ligt je perceel in een verkaveling met eigen voorschriften over bijgebouwen?
- Heb je foto's of facturen die het bouwjaar aantonen?
Wat een architect dan doet
Een architect brengt alle bijgebouwen op je perceel samen in kaart en toetst ze aan het vergunningenregister en de eventuele verkavelingsvoorschriften. Twijfel je of dat ook voor jouw tuinhuis of garage geldt? Doe de zelfcheck en je krijgt een eerste inschatting op basis van je eigen situatie.
Carport of overkapping
Een carport of overkapping oogt vaak lichter en opener dan een tuinhuis, maar dat betekent niet dat ze altijd vrijgesteld is van vergunning. Of dat zo is, hangt af van de plaats op je perceel, wat er al stond, en hoe de constructie precies is opgebouwd. Dat controleer je best voor je iets aanpast of het pand verkoopt.
Waarom dit vaak misloopt
Een carport wordt soms verward met een gewone parkeerplaats zonder vergunningsplicht, terwijl het om een vaste constructie met een dak gaat. Ook een overkapping tegen de gevel of boven een terras wordt vaak als een klein werk beschouwd, terwijl ze wel degelijk meetelt in wat er op een perceel vergund is.
Wat je zelf kan nakijken
- Is de carport of overkapping een losse constructie, of vast verbonden met de woning?
- Staat ze binnen de grenzen van je eigen perceel?
- Vind je een vergunning of melding voor deze constructie terug?
- Is de carport later dan de woning zelf bijgebouwd?
Wat een architect dan doet
Een architect bekijkt de constructie zelf en de plaats op het perceel, en zoekt uit of en wanneer daarvoor een vergunning nodig was. Wil je weten waar jouw carport of overkapping op dat vlak staat? Doe de zelfcheck voor een eerste inschatting.
Terras, ook een verhoogd terras
Een terras op de begane grond ligt anders dan een verhoogd terras of een terras op een plat dak. Vooral een verhoogd terras, met een borstwering of een constructie eronder, valt sneller onder de vergunningsplicht dan een terras dat gelijk met de tuin ligt. Het type terras bepaalt dus mee wat er nodig was.
Waarom dit vaak misloopt
Een terras komt vaak mee met een grotere verbouwing, zonder dat er apart bij stilgestaan wordt of het terras zelf ook een vergunning nodig had. Bij een verhoogd terras komt daar nog bij dat de ondersteunende constructie, zoals een borstwering of een overkapping erboven, ook een aparte vergunning kan vragen.
Wat je zelf kan nakijken
- Ligt je terras gelijkvloers, of is het verhoogd ten opzichte van de tuin?
- Staat er een muurtje, borstwering of afsluiting rond het terras?
- Is het terras samen met de woning vergund, of pas later aangelegd?
- Heb je hierover ooit iets van de gemeente gehoord?
Wat een architect dan doet
Een architect bekijkt hoe het terras is opgebouwd en of dat overeenkomt met wat voor je woning vergund is. Twijfel je of jouw terras in orde is? Doe de zelfcheck en krijg een eerste inschatting van je situatie.
Verharding, oprit of terrasaanleg
Ook het verharden van een oprit, tuinpad of terras met tegels, klinkers of beton kan vergunningsplichtig zijn, los van een gebouw. Of dat voor jouw verharding zo is, hangt af van waar ze ligt en hoe ze is aangelegd, en die regels zijn de voorbije periode nog aangepast.
Waarom dit vaak misloopt
Verharding wordt zelden als bouwen gezien: het is geen muur, geen dak, geen constructie. Toch valt het aanleggen van een verharde oprit of een groot terras vaak wel onder de vergunningsplicht, mee omdat het invloed heeft op hoeveel water nog in de grond kan sijpelen. Wie enkel let op gebouwen, mist deze situatie het vaakst.
Wat je zelf kan nakijken
- Uit welk materiaal bestaat je verharding: tegels, klinkers, kiezels, beton?
- Is de verharding er in één keer gekomen, of stap voor stap uitgebreid?
- Ligt ze in een zone met specifieke voorschriften rond waterdoorlaatbaarheid?
- Is er voor de oprit of het terras ooit iets aangevraagd of gemeld?
Wat een architect dan doet
Een architect gaat na hoeveel verharding er in totaal op je perceel ligt en of dat overeenkomt met wat vergund of gemeld is. Twijfel je over je eigen oprit of terrasaanleg? Doe de zelfcheck om te zien waar je staat.
Een opgesplitste woning
Een woning die ooit is opgedeeld in meerdere eenheden, zoals appartementen, studio's of kamers, heeft daarvoor een aparte vergunning nodig, los van de vergunning voor de woning zelf. Staat die splitsing niet in het vergunningenregister, dan spreekt men van een niet-vergunde opsplitsing, ook al lijkt de woning zelf op het eerste gezicht in orde.
Waarom dit vaak misloopt
Een opsplitsing gebeurt soms geleidelijk: een deel van de woning wordt verhuurd, een verdieping krijgt een eigen keuken en badkamer, en op een bepaald moment functioneert het pand als meerdere wooneenheden zonder dat daar ooit een vergunning voor werd aangevraagd. Bij aankoop of verkoop komt dit vaak pas aan het licht via de notaris.
Wat je zelf kan nakijken
- Heeft elke eenheid een eigen keuken, badkamer en aparte toegang?
- Worden de eenheden apart verhuurd of apart bewoond?
- Vind je een vergunning terug die specifiek over de opsplitsing gaat?
- Staat het pand in het vergunningenregister nog als één woning geregistreerd?
Wat een architect dan doet
Een architect zoekt uit of er voor de opsplitsing van jouw pand ooit een vergunning werd afgeleverd, en wat de mogelijke opties zijn als dat niet zo blijkt. Twijfel je over jouw situatie? Doe de zelfcheck voor een eerste inschatting.
Herken je een van deze situaties?
De zelfcheck bestaat uit een paar korte vragen over je eigen situatie. Je krijgt een eerste inschatting, geen oordeel: alleen de gemeente of de deputatie beslist uiteindelijk.